Dierlijk vet voor de voedselketen kent twee categorieën:

1. Dierlijk vet geschikt voor menselijke consumptie. Dit vet heeft geen categorienummer, het valt als enige onder de Hygiëneverordening voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong en niet onder de Dierlijke Bijproductenverordening;
2. Dierlijk vet geschikt voor diervoeders, zogenoemd categorie 3-vet.

Behalve als hoofdproduct uit ruwe of ongesmolten vetten worden gesmolten dierlijke vetten ook gewonnen als nevenproduct in het productieproces van gelatine (zie ook de factsheet Het productieproces). Deze vetten zijn geschikt voor diervoeders.

Dierlijk vet voor techniek en energie kent ook twee categorieën:

1. Dierlijk vet geschikt voor techniek, zogenoemd categorie 2-vet;
2. Dierlijk vet geschikt voor energieopwekking, zogenoemd categorie 1-vet.

Het ruwe of ongesmolten vet wordt verhit en gescheiden tot gesmolten dierlijk vet en dierlijke eiwitten. Elk type heeft eigen wettelijke voorschriften voor het productieproces, hygiëne-eisen, transport en opslag, controles, verplichte documentatie en toegestane bestemmingen.

De dierlijk-vetsector
De dierlijk-vetsector bestaat uit de ­volgende bedrijven:

• Producenten van dierlijk vet
• Producenten van samengestelde vetten
• Handelaren in dierlijke vetten en samengestelde vetten

Leveranciers zoals slachterijen (vleessector) en afnemers zoals mengvoederbedrijven (diervoedersector), oleochemische bedrijven (chemische sector) en energieproducenten (energiesector) hebben nauwe banden met de sector en behoren wel tot de keten maar worden niet tot de dierlijk-vetsector gerekend.

Vier soorten producenten
Er bestaan vier typen producenten van dierlijk vet, afhankelijk van de grondstoffen die ze verwerken:

• Producenten van dierlijke vetten geschikt voor menselijke consumptie;
• Producenten van dierlijke vetten geschikt voor diervoeders;
• Producenten van dierlijke vetten geschikt voor techniek;
• Producenten van dierlijke vetten geschikt voor energie.

De eerste twee krijgen hun grondstoffen van dieren die de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) heeft goedgekeurd voor menselijke consumptie.
De andere producenten verwerken vleesbijproducten die ongeschikt zijn voor menselijke consumptie.

Stroomschema productie dierlijke vetten
Het schema laat het onderscheid zien tussen de verschillende categorieën dierlijk vet en de plaats van de typen producenten in de keten.

Toelichting stroomschema productie dierlijke vetten:

• Dierlijke bijproducten van categorie 1 en 2 en de vetten die daaruit worden gewonnen, mogen niet worden gebruikt voor levensmiddelen of diervoeding. Hieronder valt in het geval van runderen ook het zogeheten specifiek risicomateriaal, SRM, zoals dat is vastgelegd in de BSE-wetgeving en dat altijd categorie 1-materiaal is. Dit geldt bijvoorbeeld voor ruggenmerg en hersenen. De slachterijen isoleren dit SRM en leveren het aan producenten van dierlijke vetten die het een specifieke, voorgeschreven behandeling laten ondergaan om het geschikt te maken voor de energiesector.
• Dierlijke vetten voor menselijke consumptie moeten voldoen aan de Hygiëneverordening voor levensmiddelen van dierlijke oorsprong. Ze worden, afhankelijk van de toepassing, in al dan niet geraffineerde vorm gebruikt. Om commerciële redenen kan dit type vet ook worden toegepast in diervoeder, in de technische sector of voor energieopwekking (weergegeven als horizontale stippellijnen tussen de blokken met 'dierlijk vet' in het stroomschema). In dat geval gelden de bepalingen van de Dierlijke Bijproductenverordening. Zie ook factsheet 'De afzet: van voeding tot energie'.

Producenten van samengestelde vetten
De sector kent ook producenten van samengestelde vetten. Deze blenden verschillende soorten dierlijke vetten en vullen deze eventueel aan met plantaardige oliën, tot samengestelde vetten die voldoen aan de specificaties van de afnemers. Dit kunnen ook handelaren zijn met eigen opslag- en transportmiddelen. Het blenden luistert nauw bij producten voor afnemers in de mengvoerindustrie en in de kunstmelkproductie.

Stroomschema productie samengestelde vetten
Het schema laat de plaats in de keten zien van de producenten van samengestelde vetten

Stroomschema productie samengestelde vetten
Het schema laat de plaats in de keten zien van de producenten van samengestelde vetten.